TL;DR. EPU (e-sąd w Lublinie) to najszybsza i najtańsza droga sądowa do nakazu zapłaty. Składasz pozew online, sąd wydaje nakaz zazwyczaj w 1-3 miesiące, opłata to 1,25 procent wartości przedmiotu sporu (minimum 30 zł). Wymaga prostych, niespornych roszczeń pieniężnych. Sprzeciw dłużnika przenosi sprawę do zwykłego sądu.
Co to jest EPU
Elektroniczne postępowanie upominawcze prowadzi wyłącznie Sąd Rejonowy Lublin-Zachód w Lublinie (tzw. e-sąd), niezależnie od tego, gdzie mieszka dłużnik czy gdzie powstała wierzytelność. To uproszczone postępowanie cywilne dla roszczeń pieniężnych, w którym cała komunikacja idzie elektronicznie przez portal e-sądu.
EPU nie służy do sporów. Służy do szybkiego uzyskania tytułu wykonawczego, gdy roszczenie jest oczywiste i niesporne. Sprzeciw dłużnika natychmiast wytrąca sprawę z tej ścieżki.
Kiedy EPU ma sens
EPU jest właściwe, gdy:
- masz prostą fakturę handlową niezapłaconą w terminie,
- dłużnik nie kwestionuje meritum, po prostu nie płaci,
- masz pełną dokumentację (umowa, faktura, dowód doręczenia),
- chcesz szybko, tanio i z minimum formalizmu.
EPU nie ma sensu, gdy:
- spór dotyczy jakości wykonania, terminowości, interpretacji umowy,
- dłużnik regularnie reaguje na wezwania, kwestionując kwotę,
- są zabezpieczenia rzeczowe (hipoteka, zastaw) wymagające zwykłego postępowania,
- roszczenie jest niepieniężne (wydanie rzeczy, oświadczenie woli),
- adres dłużnika za granicą,
- minęło wiele lat i sprawa zbliża się do przedawnienia w nietypowy sposób.
W przypadku istotnego ryzyka sprzeciwu często lepiej iść od razu do zwykłego sądu – mniej kombinacji.
Krok po kroku: jak złożyć pozew w EPU
Krok 1. Konto w portalu e-sąd
Wchodzisz na e-sad.gov.pl i rejestrujesz konto (osoba fizyczna z PESEL lub przedsiębiorca z NIP). Logowanie przez profil zaufany albo certyfikat kwalifikowany.
Krok 2. Wypełnienie formularza pozwu
Pozew wypełniasz w formularzu online. Wymagane pola:
- dane powoda (Twoje),
- dane pozwanego (dłużnika) – co najmniej imię, nazwisko/nazwa, PESEL/NIP, adres,
- żądanie – kwota główna, odsetki (od kiedy, jakie),
- uzasadnienie krótkie (faktura nr, data, kwota, termin płatności, brak zapłaty),
- spis dowodów (do EPU NIE załączasz dokumentów – tylko je wymieniasz),
- wniosek o zwrot kosztów procesu,
- ewentualnie wniosek o doręczenie nakazu na inny adres niż meldunkowy.
Krok 3. Opłata sądowa
Opłata wynosi 1,25 procent wartości przedmiotu sporu, minimum 30 zł. Liczone od kwoty głównej (bez odsetek). Płatność elektroniczna przez system. Bez opłaty pozew nie ruszy.
Krok 4. Wysłanie
Klikasz wyślij. Pozew trafia do e-sądu. Dostajesz numer sprawy (sygn. Nc-e). Możesz monitorować postępy w portalu.
Krok 5. Nakaz zapłaty
Sąd weryfikuje pozew. Jeśli wszystko jest w porządku – wydaje nakaz zapłaty. Termin zwykle 1-3 miesiące, w sezonie nawet dłużej. Nakaz wraz z odpisem pozwu trafia do dłużnika listem.
Krok 6. Reakcja dłużnika
Dłużnik ma 14 dni na sprzeciw (liczony od doręczenia). Może:
- Nie zareagować – po 14 dniach nakaz uprawomocnia się.
- Zapłacić – sprawa kończy się.
- Wnieść sprzeciw – sprawa traci moc i przechodzi do sądu właściwości ogólnej (zwykle wg miejsca dłużnika), już bez ulg EPU.
Krok 7. Klauzula wykonalności
Po uprawomocnieniu wnosisz o klauzulę wykonalności – również elektronicznie, opłata 6 zł. Otrzymujesz tytuł wykonawczy. Z nim idziesz do komornika.
Najczęstsze pułapki w EPU
Niewłaściwy adres dłużnika. EPU wymaga aktualnego adresu doręczeń. Jeśli list wraca jako „adresat nieznany”, nakaz nie zostanie doręczony, a Ty stracisz miesiące. Warto przed pozwem zweryfikować adres w wywiadzie gospodarczym.
Sprzeciw blokujący. Jeśli dłużnik wniesie sprzeciw – nawet bez uzasadnienia – nakaz traci moc, a sprawa wraca do zwykłego trybu z pełnymi opłatami. Dłużnicy wnoszą sprzeciw rutynowo, by kupić czas.
Brak dokumentów na żądanie. EPU nie wymaga załączników, ale sąd może je zażądać. Trzymaj dokumentację w porządku.
Przedawnienie. Złożenie pozwu w EPU przerywa bieg przedawnienia, ale tylko w stosunku do roszczenia objętego pozwem. Naliczone odsetki przedawniają się odrębnie.
Doręczenie zastępcze. Jeśli list nie został odebrany, ale zostawiono awizo i upłynął termin – uznaje się za doręczony. Dłużnicy często kwestionują ten mechanizm.
Koszty EPU – realny rachunek
Na przykładzie faktury 50 000 zł:
- opłata od pozwu: 625 zł,
- klauzula wykonalności: 6 zł,
- ewentualne pełnomocnictwo radcy/adwokata: koszty zastępstwa zasądzane wg taryfy,
- koszty komornika po stronie dłużnika: 10 procent zaliczki na początku, doliczane do długu.
W razie wygranej koszty zwraca dłużnik. W razie sprzeciwu i przeniesienia do sądu zwykłego – dopłacasz różnicę opłaty (uzupełnienie do 5 procent, czyli kolejne 1875 zł w tym przykładzie).
Co robić po wygranej
Z prawomocnym nakazem zapłaty i klauzulą:
- Zlecasz egzekucję komornikowi (właściwemu z wyboru wierzyciela).
- Komornik zajmuje konta, wynagrodzenie, ruchomości, nieruchomości.
- Jeśli komornik nie znajdzie majątku, prowadzimy wywiad gospodarczy lub działania detektywistyczne by ustalić ukryte aktywa.
- Po latach możesz wnosić o ponowienie czynności – tytuł wykonawczy nie przedawnia się przez 6 lat od ostatniej czynności.
Kiedy zlecić Lectio
EPU wygląda na proste, ale dwa tygodnie szukania błędów w formularzu lub miesiąc czekania na sprzeciw potrafią zniszczyć szybkość. Lectio prowadzi EPU jako standardową procedurę – z weryfikacją adresu, monitorowaniem doręczeń, gotowością do błyskawicznego przejścia w tryb zwykły po sprzeciwie. Klient nie zajmuje się pisaniem pism.
Kontakt: +48 536 396 199, biuro@lectiowindykacja.pl, windykacja sądowa.
